020

Openbare ruimte inrichten en onderhouden – een vak apart

De openbare ruimte onderhouden is een vak apart. Het is ruimte die gedeeld wordt met anderen. Voor alle weggebruikers: wandelaars, fietsers, auto’s, vrachtverkeer, landouwverkeer etc.  Zowel voor de wegen als het groen hebben gemeentes een onderhoudsplan. De gemeente Waadhoeke is per 1-1-2018 tot stand gekomen uit de voormalige gemeentes Menameradiel, Het Bildt, vier dorpen uit Littenseradiel en Franeker. Veel lijkt hetzelfde te zijn: het schoffelen van de borders, het onderhouden van de iepen door deze bomen tijdig te snoeien, het grasmaaien en het onderhoud van wegen. De voormalige gemeente Menameradiel (gemeente van de dorpsstyliste) was een uitgesproken groene gemeente met kleurrijke borders waar gedegen onderhoud in de openbare ruimte zeer belangrijk was. Na de fusie wil het nieuwe gemeentebestuur en gemeenteraad “Dichtbij en actief besturen”. Het onderhoud van de openbare ruimte is één van de belangrijke zaken die bewoners “van dichtbij” waarnemen en beleven. In mijn optiek doet de gemeente Waadhoeke veel voor de burgers/bedrijven om de openbare ruimte er verzorgd uit te laten zien.

Op de eerste onderstaande foto zijn iepen te zien, die jaarlijks een paar maal opgesnoeid worden. De gemeente Waadhoeke heeft een goede visie van aanplant van bomen. Sommige gemeentes in Fryslân, met name Súdwest-Fryslân denken dat wanneer er zes bomen geplant worden, er meteen een bosachtig karakter ontstaat die het open landschap verstoort. Maar dat is onjuist. Bomen geven hoogte in het landschap, geven variatie en allure in het landschap, vangen wind voor fietsers, bevordert het beeld van een toeristische omgeving en last-but-not-at-least vangen bomen CO² op. Bovendien hoeft een landschap er niet ‘precies hetzelfde’ uit te zien als 50 jaar geleden en als je zes bomen op een afstand van elk 6 á 8 meter aanplant, ontstaat er niet meteen een bos, maar er is nog duidelijk sprake van een open landschap! Ook de kleding die mensen dragen is niet meer hetzelfde als 50 jaar geleden, evenals het model van uw auto etc. Kleine veranderingen in het landschap zijn juist een aanrader omdat daarmee gemeentes ook laten zien dat ze met de tijd mee gaan en niet stil blijven staan in de tijd met een jas vol met mottenballen. Een goed voorbeeld is de inrichting van de Hoarnestreek in Sexbierum, een uitgesproken open landschap met de zeedijk op de achtergrond. Door aan deze bekende weg bomen te planten, krijgt de doorgaande weg een ander karakter, wordt fietsvriendelijker en de gemeente heeft hierbij gebruik gemaakt door niet de hele Hoarnestreek vol te zetten met bomen, maar op structurele wijze te groeperen. Dit modern ingerichte landschap is exemplarisch hoe ook andere gemeentes met inrichting van landschappen om zouden kunnen gaan en voorbeeldig voor de vorm en inhoud van de omgevingswet.

Om de openbare ruimte er verzorgd uit te laten zien, maakte de voormalige gemeente Menameradiel gebruik van een snijapparaat die het gras van het fietspad afhaalde. Na een intensief groeiseizoen kunnen soms fietspaden voor de helft begroeid worden. Het lijkt mij waarschijnlijk dat de gemeente Waadhoeke op dezelfde wijze deze verzorging voortzet, omdat ook andere onderhoudsaspecten doorgegaan zijn.

Het schoonmaken van kunstwerken zoals bruggen stond bij de voormalige gemeente Menameradiel in het periodieke onderhoudsprogramma. Het zijn details die de burger dagelijks van dichtbij ziet. Een mooi ingerichte en onderhouden openbare ruimte nodigt ook minder uit om bijvoorbeeld zwerfafval zomaar weg te gooien of op een andere manier meer respect tonen voor de openbare ruimte.

De onderste foto toont hoe een ideaal wegbeeld er uit ziet om de verkeerssnelheid te beïnvloeden door aanplant van laaggroen en bomen. Auto’s gaan bij zo’n weginrichting minder hard rijden. Goede voorbeelden die toegepast zijn van hoog- en laaggroen, zijn ook in Franeker toegepast bij de Leeuwarderweg en de Hertog van Saxenlaan. Ook in dorpen door heel Fryslân zouden dergelijke weginrichtingen veel beter toegepast kunnen worden om het aantal verkeersslachtoffers (doden en gewonden) naar beneden te halen.

Het causaal verband tussen de aanplant van groen in de openbare ruimte met biodiversiteit, het terugdringen van de verkeerssnelheid om daarmee het aantal verkeersslachtoffers terug te dringen breng ik graag onder de aandacht bij presentaties van dorpsbelangen. Maar ook andere onderhoudszaken die in het belang zijn voor goed en gedegen onderhoud van uw dorp om daarmee uw straat te upgraden. De dorpsstyliste komt graag bij u langs op de jaarvergadering van dorpsbelangen met aansprekende exemplarische voorbeelden!

Interesse voor de dorpsstyliste als gastspreker bij de vergadering van dorpsbelangen? Neem telefonisch contact met mij op: 0518-462542.

DSC_0384 De gemeente houdt de borders bij en snoeit de iepen een paar keer per jaar van onderen bij.

DSC_0021 De graskanten worden aan fiets- en wandelpaden rechtgesneden. Dit voor een mooi aanzicht van de gemeente

DSC_0020 Het gras’afval’ wordt tegelijk meegenomen met het hekkelafval in november door loonwerkers, zie plaat hierboven.

DSC_0148 De bruggen en verkeersborden worden periodiek gepoetst

DSC_0500 Een goed verzorgde openbare ruimte met bomen en laaggroen, remt in zijn algemeenheid de verkeerssnelheid af

Foto: Bitgumerdyk, Menaam